कृषि प्रसार र कृषि नीति – Agricultural Extension & Policy MCQ
कृषि प्रसार र कृषि नीति – कृषि
Agricultural Extension & Policy · Agriculture · ४०० प्रश्न
४०० प्रश्न उपलब्ध। मोड छान्नुहोस्:
कृषि प्रसार र कृषि नीति: प्रश्न र उत्तर
सही लागेको विकल्पमा थिच्नुहोस्। सही भए हरियो, गलत भए रातो देखिन्छ; ३ सेकेन्डपछि सही उत्तर र व्याख्या देखिन्छ।
सही: ० / ०
-
2015 मा लागू भएको कृषि नीति तथा कार्यक्रम अनुसार, कृषि सम्बन्धी आयोजनाहरूको कार्यान्वयनमा ‘सहकारी प्रविधि’ प्रयोग गर्दा कस्तो उद्देश्य साध्य हुन्छ?
सही उत्तर: घ) कृषक समूहहरूको स्वायत्तता सुनिश्चित गर्ने
सहकारी प्रविधि प्रयोग गर्दा किसानहरूले आफ्नो काममा सहयोग मिल्छ र आत्मनिर्भर हुन्छन्। ‘स्वायत्तता सुनिश्चित गर्ने’ विकल्प सही हो किनकि यो नीतिको एउटा मुख्य लक्ष्य हो।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
कृषि प्रसार प्रणालीमा ‘उमेरको अवस्था र व्यावसायिक रुचि’ लाई आधार बनाउने सिद्धान्त अनुसार, निम्न कुराले कस्तो भूमिका खेल्छ?
सही उत्तर: क) आटोमेटिक मल छदरको वितरण
प्रसारको यो सिद्धान्त अनुसार, किसानले आफ्नो रुचि र आवश्यकता अनुसार कृषि प्रविधिहरू सिक्न पाउँछन्। ‘आटोमेटिक मल छदर वितरण’ जस्तो विकल्पलाई स्वचालित बनाउने देखिन्छ, तर यसले व्यक्तिगत आवश्यकतालाई ध्यानमा राख्दैन।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
नेपालमा कृषि विस्तार कार्यक्रम (Agricultural Extension Programme) सञ्चालन गर्दा, कृषकहरुबीच नयाँ कृषि प्रविधि तथा ज्ञानको सहज तरिकाले पहुँच पुर्याउनका लागि कतिपटक प्रत्यक्ष भेटघाट हुनुपर्छ भन्ने कुरा कहिले निर्धारण गरिन्छ?
सही उत्तर: क) १ पटक
कृषकहरुबीच सूचना तथा ज्ञानको प्रभावकारी स्थानान्तरणको लागि बहुचक्रणीय (multi-stage) प्रत्यक्ष भेटघाट आवश्यक हुन्छ। यसमा २ पटक भेटघाट हुनुपर्छ भन्दा, एकल भेटघाटले पर्याप्त जानकारी प्रदान गर्न नसक्ने भएकाले यो विकल्प गलत हो। यस्तै, ३ र ४ पटकको विकल्प पनि सही हुँदैन किनकी यो कार्यक्रमको सफलताको लागि लगातारको सहभागिता महत्वपूर्ण छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
कृषि विस्तार गतिविधिमा ‘शर्तमुक्त प्रयोग’ (Trial and Error) विधिको प्रयोग गर्दा के कसलाई प्राथमिकता दिनु पर्दछ?
सही उत्तर: ख) प्रयोग गर्नु अघि प्रयोगको सम्भावनाबारे अध्ययन गर्नु
‘शर्तमुक्त प्रयोग’ मा कृषकलाई प्रयोग गर्ने अघि नै प्रविधि प्रयोग गर्दा आउने समस्याहरूको पूर्वानुमान गर्नुपर्दछ। यसमा कृषकालाई प्रयोगको सम्भावनाबारे जानकारी गराउनु पर्दछ र प्रयोगको क्रममा ध्यान दिन आवश्यक रहेका कुराहरूमा सल्लाह दिनुपर्दछ। अन्य विकल्पहरूले प्रयोगको उद्देश्यलाई गलत प्रस्तुत गर्छन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
नेपालको कृषि नीतिलाई दिगो बनाउनका लागि ‘रोजरको पाँच चरणको प्रक्रिया’ (Rogers' Diffusion of Innovation Theory) को अवधारणा कताबाट लिएर अघि बढेको हो?
सही उत्तर: क) संयुक्त राज्य अमेरिका
रोजरको पाँच चरणको प्रक्रिया ‘diffusion of innovation’ अर्थात् प्रविधिको फैलावटमा आधारित छ। यो अवधारणा संयुक्त राज्य अमेरिकामा विकास गरिएको थियो र नेपालको कृषि नीतिलाई दिगो बनाउनका लागि यसको प्रयोग गरियो। अन्य विकल्पहरूले प्रविधिको फैलावटको आधारभूत सिद्धान्तलाई मान्यता दिएका छैनन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
कृषि प्रसारमा ‘मेश नेटवर्क’ (Mesh Network) प्रणालीको प्रयोगको मुख्य उद्देश्य के हुन्छ?
सही उत्तर: ख) विभिन्न प्रविधि केन्द्रहरूबीच समन्वय स्थापित गर्नु
मेश नेटवर्कले प्रत्येक कृषकलाई सीधा सम्पर्क प्रदान गर्दछ, जसले गर्दा प्रविधिको हस्तान्तरण सजिलो हुन्छ। यसले व्यक्तिगत आवश्यकता अनुसार सहज रूपमा जानकारी लिन मद्दत गर्दछ। अन्य विकल्पहरूले प्रविधिको प्रभावकारितामा ध्यान केन्द्रित गरन्, तर मेश नेटवर्कले प्रत्यक्ष सम्बन्ध स्थापित गर्नेमा केन्द्रित छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
'फructuous interaction' (फलदायी अन्तरक्रिया) वाक्यांशको अर्थ के हो जो कृषि विस्तारमा प्रयोग हुन्छ?
सही उत्तर: ग) कृषक र प्रसारकर्मीबीचको नियमित छलफल तथा सहयोग
'Fructuous interaction' अर्थात् फलदायी अन्तरक्रिया भनेको कृषक र प्रसारकर्मीबीच दोहनकर्ता सम्बन्ध हो, जहाँ दुवै पक्ष एकअर्काबाट सिक्छन् र सामूहिक रूपमा कृषि प्रविधि हस्तान्तरणको सफलता सुनिश्चित गर्दछ। अन्य विकल्पहरू सहभागिताको तहलाई गलत प्रस्तुत गर्छन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
नेपालमा एकीकृत कृषि विकास योजना (Integrated Agricultural Development Programme – IADP) प्रारम्भ भएसम्म, कृषि प्रसारको लागि मुख्य दृष्टिकोण के थियो?
सही उत्तर: ख) कृषकको सहभागिता र स्थानीय आवश्यकताअनुरुप प्रविधि हस्तान्तरण
IADP ले कृषका क्षेत्रमा राज्यले निर्देशित विकासको बानीबाट हट्ने र कृषकको सक्रिय सहभागितालाई प्राथमिकता दिने दृष्टिकोण स्थापित गरेको थियो। अन्य विकल्पहरूले प्रविधि हस्तान्तरणको दृष्टिकोणमा ध्यान केन्द्रित गरन्, तर IADP को मुख्य लक्ष्य कृषकको सहभागिताबाट उत्पादन वृद्धि थियो।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
वर्ष २०७८ मा लागू गरिएको कृषि नीतिले किसानहरूलाई निम्न कुरामा सहयोग गर्छ? (a) रासायनिक मलको प्रयोग बढाउन, (b) जैविक कृषी प्रर्वत्तन गर्न, (c) आयातित कृषि उपजको निकासी बढाउन, (d) मात्र ठूला सिँचाइ परियोजनाहरू निर्माण गर्न।
सही उत्तर: ख) (b) जैविक कृषी प्रर्वत्तन गर्न
विकल्प (b) सही हो। २०७८ मा लागू गरिएको कृषि नीतिले जैविक कृषि प्रर्वत्तनमा जोड दिन्थ्यो। विकल्प (a) रासायनिक मलको प्रयोग घटाउने दिशामा थियो। विकल्प (c) आयात बढाउने र (d) ठूला परियोजनाहरू मात्र निर्माण गर्ने कुरा नीतिको विपरीत थियो।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
हाल (2077) नेपालमा कृषि नीति निर्धारण गर्दा निम्न कुराको कति महत्त्व छ?
सही उत्तर: घ) पेट्रोलको मूल्य मच्चाउने राजनीतिकरण
हाल नेपालमा कृषि नीति निर्धारण गर्दा कृषि क्षेत्रमा सिंचाइको विस्तार कृषकहरूको आम्दानी र उत्पादन वृद्धि गर्न महत्वपूर्ण हुन्छ। अन्य विकल्पहरू वर्तमान समयमा कृषि विकासको लागि तत्काल आवश्यकता नहुने सम्भावना छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
यी अभ्यास प्रश्न हुन्, आधिकारिक प्रश्न होइनन्। पाठ्यक्रम, विज्ञापन र नतिजाका लागि सम्बन्धित निकायको आधिकारिक वेबसाइट हेर्नुहोस्। उत्तरमा गल्ती भेटे प्रश्नमुनिको "टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट" मा लेख्नुहोस्।
नमस्ते! पाठ्यक्रम, सामान्य ज्ञान, भाषा परीक्षा वा कुनै प्रश्नको उत्तर बुझ्न सोध्नुहोस्।
AI ले गल्ती गर्न सक्छ। महत्वपूर्ण कुरा आधिकारिक स्रोतमा जाँच्नुहोस्।