सामुदायिक वन र वन व्यवस्थापन – Community Forestry & Management MCQ
सामुदायिक वन र वन व्यवस्थापन – वन विज्ञान
Community Forestry & Management · Forestry · ३९२ प्रश्न
३९२ प्रश्न उपलब्ध। मोड छान्नुहोस्:
सामुदायिक वन र वन व्यवस्थापन: प्रश्न र उत्तर
सही लागेको विकल्पमा थिच्नुहोस्। सही भए हरियो, गलत भए रातो देखिन्छ; ३ सेकेन्डपछि सही उत्तर र व्याख्या देखिन्छ।
सही: ० / ०
-
सामुदायिक वन व्यवस्थापनमा ‘POSDCORB’ शब्दको प्रयोगले के देखाउँछ?
सही उत्तर: घ) समुदायको स्वशासन क्षमता
POSDCORB भनेको ‘Planning, Organizing, Staffing, Directing, Coordinating, Reporting and Budgeting’ हो। यसले सामुदायिक वन व्यवस्थापनमा कर्मचारीहरू द्वारा गरिने विभिन्न कार्यहरूलाई बु่ม गर्दछ। अन्य विकल्पहरू गलत हुन् किनकि POSDCORB सीधा नियम पालना वा संघीय सरकारको भूमिकासँग सम्बन्धित छैन।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
सामुदायिक वन व्यवस्थापनको सिद्धान्त अनुसार, समुदायको सक्रिय सहभागिता सुनिश्चित गरिने र निर्णय प्रक्रियामा समुदायको प्रतिनिधित्व रहने प्रणालीलाई के भनिन्छ?
सही उत्तर: क) सहकारी वन व्यवस्थापन
सहकारी वन व्यवस्थापनले समुदायको सक्रिय सहभागिता र निर्णय प्रक्र्रियामा सहभागिता सुनिश्चित गर्दछ। अन्य विकल्पहरू वास्तावित सामुदायिक वन व्यवस्थापनको मूलभूत सिद्धान्तसँग मेल खाने छैनन्। जहाँ समुदायको स्वामित्व र निर्णय प्रक्रिया प्रमुख हुन्छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
सामुदायिक वन स्थापनाको लागि आधारभूत आवश्यकता कस्तो हुन्छ?
सही उत्तर: घ) सम्बन्धित सरकारी निकायको नकारात्मक प्रतिक्रिया
सामुदायिक वन स्थापनाको लागि स्थानीय समुदायको सक्रिय सहभागिता अत्यावश्यक हुन्छ। यो सुनिश्चित गर्दछ कि वन व्यवस्थापन स्थानीय आवश्यकता र संस्कृतिअनुकूल हुनेछ। अन्य विकल्पहरू स्थानीय समर्थनको अभावमा सामुदायिक वनको सफलतामा नकारात्मक प्रभाव पार्न सक्छन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
नेपालको सामुदायिक वन व्यवस्थापन प्रणालीमा, ‘हाउट कल्टी’ (Houttuynia cordata) जस्ता स्थानीय प्रजातिहरूको एकीकृत रूपमा उपयोगलाई समर्थन गर्ने मुख्य लक्ष्य कुन हुन्छ?
सही उत्तर: क) वन क्षेत्रफल बढाउने र आर्थिक अवसर सिर्जना गर्ने
हाउट कल्टी जस्ता स्थानीय प्रजातिहरूको उपयोगलाई समर्थन गर्ने मुख्य लक्ष्य भनेको ‘बहुउद्देश्यीय वन व्यवस्थापन’ (Multifunctional Forest Management) हो। यसले वनको आर्थिक, सामाजिक, र पारिस्थितिकीय लाभहरूलाई एकीकृत रूपमा दिन्छ। अन्य विकल्पहरू सामुदायिक वन व्यवस्थापनका अन्य पक्षहरूलाई बुझ्छन् तर हाउट कल्टीको विशिष्ट भूमिका यहाँ केन्द्रित छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
नेपालमा सामुदायिक वन व्यवस्थापनका लागि ‘फ्रेमवर्क’ (Framework) कसले निर्धारण गरेको छ?
सही उत्तर: क) विश्व बैंक
नेपालमा सामुदायिक वन व्यवस्थापनका लागि फ्रेमवर्क नेपाल सरकारले निर्धारण गरेको हो। संविधान, ऐन तथा नियमावलीमा यसको खा定 देखिएको छ। अन्य विकल्पहरू सामुदायिक वन व्यवस्थापनसँग सम्बन्धित आधिकारिक संस्था हुनुहुँदैन।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
'समान लाभ सिद्धान्त' (Equitable Benefit Sharing Principle) को अर्थ कस्तो हुन्छ?
सही उत्तर: ग) वनको आम्दानी राज्यले मात्र चलायमान गरून्
'समान लाभ सिद्धान्त' को अर्थ विपन्न र कमजोर वर्गलाई प्राथमिकता दिई लाभ वितरण गर्नु हो। यो सामुदायिक वन व्यवस्थापनको एउटा महत्त्वपूर्ण सिद्धान्त हो। अन्य विकल्पहरू यस सिद्धान्तसँग मेल खाने छैनन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
निम्नलिखित मध्ये कस्तो विधिले सामुदायिक वनको संरक्षणमा मद्दत गर्छ?
सही उत्तर: ख) विशेष समूह बनाउँदा समुदाय सदस्यहरूलाई अनुमति दिनु
वनमा विशेष समूह बनाउँदा समुदाय सदस्यहरूलाई अनुमति दिने विधिले सामुदायिक वनको संरक्षणमा मद्दत गर्छ। यो समुदायको सक्रिय सहभागिता सुनिश्चित गर्दछ। अन्य विकल्पहरू सामुदायिक वन व्यवस्थापनको लागि सही उपायहरू हुनुहुँदैन।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
नेपालमा सामुदायिक वन अधिकार हस्तान्तरण प्रक्रियाको क्रमबद्धता (Sequencing) कस्तो रहन्छ?
सही उत्तर: घ) तेर्सो, समुदायले निर्णय लिने; दोस्रो, स्थानीय सरकारसँग सहमति जनाउने; पहिलो, वन विभागको अनुमति प्राप्त गर्ने
सामुदायिक वन अधिकार हस्तान्तरण प्रक्रियामा क्रमबद्धता अनुसार, सर्वप्रथम स्थानीय सरकारसँग सहमति जनाउनुपर्ने हुन्छ। त्यसपछि समुदायले निर्णय लिनु पर्छ र अन्ततः वन विभागको अनुमति आवश्यक हुन्छ। अन्य विकल्पहरू यस क्रमलाई उल्लङ्घ गर्दछन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
सामुदायिक वन व्यवस्थापनमा ‘उपभोक्ता समूह’को मुख्य भूमिका यसमा पर्दछ। उपभोक्ता समूहले सामुदायिक वनको व्यवस्थापन गर्दा मुख्य रूपमा के कार्य गरिरहे हुन्छन्?
सही उत्तर: ख) वनको आम्दानीको उपयोग वन विकास, संरक्षण र व्यवस्थापनका लागि गराउने कार्य
उपभोक्ता समूहले सामुदायिक वनको आम्दानीको एक निश्चित प्रतिशत रकम (कानून अनुसार) वन विकास, संरक्षण र व्यवस्थापनमा प्रयोग गर्छन्। अन्य विकल्पहरू सामुदायिक वन व्यवस्थापनको मुख्य उद्देश्य नभएका छन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
२०७५ मा सामुदायिक वन व्यवस्थापनको प्रभावकारिता मूल्याङ्कन गर्नका लागि कस्तो सूचक (Indicator) प्रयोग गरिन्छ?
सही उत्तर: ग) उत्पादनको मात्रा र त्यसबाट आर्बरिएको आम्दानी
कुनै पनि वन व्यवस्थापनको प्रभावकारिता मूल्याङ्कन गर्दा उत्पादनको मात्रा र त्यसबाट आर्बरिएको आम्दानीको विश्लेषण गर्नु महत्त्वपूर्ण हुन्छ। काठको संख्या, सदस्यहरूको संख्या र क्षेत्रफलले व्यवस्थापनको प्रभावकार्यतामा प्रत्यक्ष सम्बन्ध राख्दैनन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
यी अभ्यास प्रश्न हुन्, आधिकारिक प्रश्न होइनन्। पाठ्यक्रम, विज्ञापन र नतिजाका लागि सम्बन्धित निकायको आधिकारिक वेबसाइट हेर्नुहोस्। उत्तरमा गल्ती भेटे प्रश्नमुनिको "टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट" मा लेख्नुहोस्।
नमस्ते! पाठ्यक्रम, सामान्य ज्ञान, भाषा परीक्षा वा कुनै प्रश्नको उत्तर बुझ्न सोध्नुहोस्।
AI ले गल्ती गर्न सक्छ। महत्वपूर्ण कुरा आधिकारिक स्रोतमा जाँच्नुहोस्।