सामुदायिक वन र वन व्यवस्थापन – Community Forestry & Management MCQ
सामुदायिक वन र वन व्यवस्थापन – वन विज्ञान
Community Forestry & Management · Forestry · ३८६ प्रश्न
३८६ प्रश्न उपलब्ध। मोड छान्नुहोस्:
सामुदायिक वन र वन व्यवस्थापन: प्रश्न र उत्तर
सही लागेको विकल्पमा थिच्नुहोस्। सही भए हरियो, गलत भए रातो देखिन्छ; ३ सेकेन्डपछि सही उत्तर र व्याख्या देखिन्छ।
सही: ० / ०
-
सन् २०१९ मा सामुदायिक वन व्यवस्थापन सम्बन्धी एउटा नयाँ पहल सुरु गरिएको थियो, जसको मुख्य उद्देश्य के थियो?
सही उत्तर: ख) सामुदायिक वन पुस्तान्तरण कार्यक्रम
सन् २०१९ मा सामुदायिक वन पुस्तान्तरण कार्यक्रम सुरु गरिएको थियो, जसले सामुदायिक वनहरूमा पुस्तान्तरण प्रक्रियालाई प्राथमिकता दिन्थ्यो। यसको लक्ष्यले युवा पुस्तालाई वन व्यवस्थापनमा संलग्न गराउनुका साथै वन स्रोतहरूको संरक्षणमा ध्यान केन्द्रित गर्दछ। अन्य विकल्पहरू सही नहुन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
निम्नमध्ये कुन प्रक्रिया सामुदायिक वन व्यवस्थापनमा निर्णय लिने क्रमलाई प्रभावकारी बनाउँछ?
सही उत्तर: ग) सहभागितामूलक ग्रामीण लेखाजोखा (PRA)
सहभागितामूलक ग्रामीण लेखाजोखा (PRA) विधिले समुदायलाई समस्याहरूको पहिचान, विश्लेषण र समाधान खोज्न सशक्त बनाउँछ। यसले निर्णय लिने प्रक्रियामा समुदायको सक्रिय सहभागिता सुनिश्चित गर्दछ। अन्य विकल्पहरू सामुदायिक निर्णय लिने प्रक्रियाको लागि पर्याप्त प्रभावकारी नहुन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
‘टाउन्ग्या’ (Taungya) प्रणालीको मुख्य उद्देश्य के हो?
सही उत्तर: ख) बिरुवाहरूको वृद्धि र विकास
'टाउन्ग्या' भनेको एक विधि हो जहाँ किसानहरूले रोपाइलो अघि रुखहरूलाई स्याहारिरहेका हुन्छन्। यसको मुख्य उद्देश्य बिरुवाहरूको वृद्धि र विकास गर्नु हो, ताकि पछि ती रुखहरू स्वतः विकसित हुन सकुन्। अन्य विकल्पहरू गलत हुन् किनकि 'टाउन्ग्या' प्रणालीले वन्यजन्तु संरक्षण वा जमीनको उर्वरता बढाउने कार्य गर्दैन।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
नेपालको संविधान २०७२ अनुसार सामुदायिक वनको व्यवस्थापनको आधारस्तिर के हुन्छ?
सही उत्तर: ख) विकेन्द्रीकरण (Decentralization)
संविधान २०७२ सामुदायिक वन व्यवस्थापनको आधारस्तिर विकेन्द्रीकरणलाई स्थापित गर्दछ। यसले समुदायहरूलाई आफ्नो वन स्रोतहरू प्रबन्धन गर्ने अधिकार प्रदान गर्दछ। अन्य विकल्पहरू गलत हुन् किनकि Constitution स्पष्ट रूपमा यी प्रक्रियाहरूलाई परिभाषित गर्दैन।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
सामुदायिक वन व्यवस्थापनमा ‘POSDCORB’ शब्दको प्रयोगले के देखाउँछ?
सही उत्तर: घ) समुदायको स्वशासन क्षमता
POSDCORB भनेको ‘Planning, Organizing, Staffing, Directing, Coordinating, Reporting and Budgeting’ हो। यसले सामुदायिक वन व्यवस्थापनमा कर्मचारीहरू द्वारा गरिने विभिन्न कार्यहरूलाई बु่ม गर्दछ। अन्य विकल्पहरू गलत हुन् किनकि POSDCORB सीधा नियम पालना वा संघीय सरकारको भूमिकासँग सम्बन्धित छैन।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
सामुदायिक वन व्यवस्थापनको सिद्धान्त अनुसार, समुदायको सक्रिय सहभागिता सुनिश्चित गरिने र निर्णय प्रक्रियामा समुदायको प्रतिनिधित्व रहने प्रणालीलाई के भनिन्छ?
सही उत्तर: क) सहकारी वन व्यवस्थापन
सहकारी वन व्यवस्थापनले समुदायको सक्रिय सहभागिता र निर्णय प्रक्र्रियामा सहभागिता सुनिश्चित गर्दछ। अन्य विकल्पहरू वास्तावित सामुदायिक वन व्यवस्थापनको मूलभूत सिद्धान्तसँग मेल खाने छैनन्। जहाँ समुदायको स्वामित्व र निर्णय प्रक्रिया प्रमुख हुन्छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
सामुदायिक वन स्थापनाको लागि आधारभूत आवश्यकता कस्तो हुन्छ?
सही उत्तर: घ) सम्बन्धित सरकारी निकायको नकारात्मक प्रतिक्रिया
सामुदायिक वन स्थापनाको लागि स्थानीय समुदायको सक्रिय सहभागिता अत्यावश्यक हुन्छ। यो सुनिश्चित गर्दछ कि वन व्यवस्थापन स्थानीय आवश्यकता र संस्कृतिअनुकूल हुनेछ। अन्य विकल्पहरू स्थानीय समर्थनको अभावमा सामुदायिक वनको सफलतामा नकारात्मक प्रभाव पार्न सक्छन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
नेपालको सामुदायिक वन व्यवस्थापन प्रणालीमा, ‘हाउट कल्टी’ (Houttuynia cordata) जस्ता स्थानीय प्रजातिहरूको एकीकृत रूपमा उपयोगलाई समर्थन गर्ने मुख्य लक्ष्य कुन हुन्छ?
सही उत्तर: क) वन क्षेत्रफल बढाउने र आर्थिक अवसर सिर्जना गर्ने
हाउट कल्टी जस्ता स्थानीय प्रजातिहरूको उपयोगलाई समर्थन गर्ने मुख्य लक्ष्य भनेको ‘बहुउद्देश्यीय वन व्यवस्थापन’ (Multifunctional Forest Management) हो। यसले वनको आर्थिक, सामाजिक, र पारिस्थितिकीय लाभहरूलाई एकीकृत रूपमा दिन्छ। अन्य विकल्पहरू सामुदायिक वन व्यवस्थापनका अन्य पक्षहरूलाई बुझ्छन् तर हाउट कल्टीको विशिष्ट भूमिका यहाँ केन्द्रित छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
नेपालमा सामुदायिक वन व्यवस्थापनका लागि ‘फ्रेमवर्क’ (Framework) कसले निर्धारण गरेको छ?
सही उत्तर: क) विश्व बैंक
नेपालमा सामुदायिक वन व्यवस्थापनका लागि फ्रेमवर्क नेपाल सरकारले निर्धारण गरेको हो। संविधान, ऐन तथा नियमावलीमा यसको खा定 देखिएको छ। अन्य विकल्पहरू सामुदायिक वन व्यवस्थापनसँग सम्बन्धित आधिकारिक संस्था हुनुहुँदैन।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
'समान लाभ सिद्धान्त' (Equitable Benefit Sharing Principle) को अर्थ कस्तो हुन्छ?
सही उत्तर: ग) वनको आम्दानी राज्यले मात्र चलायमान गरून्
'समान लाभ सिद्धान्त' को अर्थ विपन्न र कमजोर वर्गलाई प्राथमिकता दिई लाभ वितरण गर्नु हो। यो सामुदायिक वन व्यवस्थापनको एउटा महत्त्वपूर्ण सिद्धान्त हो। अन्य विकल्पहरू यस सिद्धान्तसँग मेल खाने छैनन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
यी अभ्यास प्रश्न हुन्, आधिकारिक प्रश्न होइनन्। पाठ्यक्रम, विज्ञापन र नतिजाका लागि सम्बन्धित निकायको आधिकारिक वेबसाइट हेर्नुहोस्। उत्तरमा गल्ती भेटे प्रश्नमुनिको "टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट" मा लेख्नुहोस्।
नमस्ते! पाठ्यक्रम, सामान्य ज्ञान, भाषा परीक्षा वा कुनै प्रश्नको उत्तर बुझ्न सोध्नुहोस्।
AI ले गल्ती गर्न सक्छ। महत्वपूर्ण कुरा आधिकारिक स्रोतमा जाँच्नुहोस्।