विद्युतीय मेसिन – Electrical Machines MCQ
विद्युतीय मेसिन – इलेक्ट्रिकल र टेलिकम
Electrical Machines · Technical – Electrical, Mechanical & Telecom · ९७७ प्रश्न
९७७ प्रश्न उपलब्ध। मोड छान्नुहोस्:
विद्युतीय मेसिन: प्रश्न र उत्तर
सही लागेको विकल्पमा थिच्नुहोस्। सही भए हरियो, गलत भए रातो देखिन्छ; ३ सेकेन्डपछि सही उत्तर र व्याख्या देखिन्छ।
सही: ० / ०
-
स्लिप-रिङ (वाउन्ड रोटर) इन्डक्सन मोटरको मुख्य फाइदा के हो?
सही उत्तर: क) रोटर सर्किटमा बाह्य रेजिस्टेन्स थपेर सुरुवाती टर्क बढाउन र सुरुवाती करेन्ट घटाउन सकिन्छ
स्लिप रिङमार्फत रोटरमा बाह्य रेजिस्टेन्स जोडेर सुरुमा उच्च टर्क र कम करेन्ट प्राप्त गरिन्छ। तर स्लिप रिङ र ब्रसका कारण यसको मर्मत खर्च केज मोटरभन्दा बढी हुन्छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
इन्डक्सन मोटरको रोटर कहिल्यै पनि सिंक्रोनस गतिमा किन पुग्दैन?
सही उत्तर: घ) सिंक्रोनस गतिमा सापेक्ष गति नहुँदा रोटरमा EMF र टर्क उत्पन्न हुँदैन
रोटर र घुम्ने क्षेत्रबीच सापेक्ष गति (स्लिप) भएमा मात्र रोटर कन्डक्टरमा EMF प्रेरित भई करेन्ट र टर्क बन्छ। त्यसैले यसलाई एसिंक्रोनस मोटर पनि भनिन्छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
स्क्विरल केज (Squirrel Cage) रोटरका बारहरू दुवै छेउमा केले सर्ट गरिएका हुन्छन्?
सही उत्तर: ख) एन्ड रिङ (End Rings)
केज रोटरका तामा वा एल्मुनियमका बारहरू दुवै छेउमा एन्ड रिङले स्थायी रूपमा सर्ट गरिएका हुन्छन्, त्यसैले बाहिरबाट रेजिस्टेन्स थप्न मिल्दैन। स्लिप रिङ भने स्लिप-रिङ (वाउन्ड) रोटरमा हुन्छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
५० Hz मा चल्ने इन्डक्सन मोटरको स्लिप ४% छ। रोटर करेन्टको फ्रिक्वेन्सी कति हुन्छ?
सही उत्तर: ख) २ Hz
रोटर फ्रिक्वेन्सी fr = s × f = ०.०४ × ५० = २ Hz। ४८ Hz ले (१ − s)f लिएको गल्ती देखाउँछ; स्थिर (Standstill) अवस्थामा मात्र रोटर फ्रिक्वेन्सी ५० Hz हुन्छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
५० Hz आपूर्तिमा ६ पोल भएको ३-फेज इन्डक्सन मोटरको घुम्ने चुम्बकीय क्षेत्रको गति कति हुन्छ?
सही उत्तर: ख) १,००० rpm
Ns = १२०f/P = १२० × ५०/६ = १,००० rpm। १,५०० rpm ४ पोल र ३,००० rpm २ पोल मेसिनको सिंक्रोनस गति हो।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
DC मेसिनमा आर्मेचर रियाक्सन (Armature Reaction) भन्नाले के बुझिन्छ?
सही उत्तर: ग) आर्मेचर करेन्टले बनाएको फ्लक्सले मुख्य फिल्ड फ्लक्सलाई विकृत र कमजोर बनाउने प्रभाव
लोड करेन्टले बनाएको आर्मेचर फ्लक्सले मुख्य फ्लक्सलाई क्रस-म्याग्नेटाइज र केही डिम्याग्नेटाइज गर्छ, जसले न्युट्रल प्लेन सार्छ र कम्युटेसन बिगार्छ। यसलाई कम्पेन्सेटिङ वाइन्डिङ र इन्टरपोलले घटाइन्छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
एउटा DC शन्ट मोटर ब्याक EMF २१० V हुँदा १,००० rpm मा घुम्छ। फ्लक्स स्थिर राखी ब्याक EMF २०० V भयो भने गति लगभग कति हुन्छ?
सही उत्तर: घ) ९५२ rpm
फ्लक्स स्थिर हुँदा N ∝ Eb, त्यसैले N₂ = १,००० × २००/२१० ≈ ९५२ rpm। अनुपात उल्टो लिँदा १,०५० rpm आउने गल्ती हुन्छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
२५० V टर्मिनल भोल्टेज भएको DC शन्ट जेनेरेटरले १०० A लोड करेन्ट दिइरहेको छ। शन्ट फिल्ड रेजिस्टेन्स १२५ Ω भए आर्मेचर करेन्ट कति हुन्छ?
सही उत्तर: ग) १०२ A
शन्ट फिल्ड करेन्ट = २५०/१२५ = २ A; जेनेरेटरमा Ia = IL + Ish = १०० + २ = १०२ A। ९८ A ले मोटरको सम्बन्ध (Ia = IL − Ish) प्रयोग गरेको गल्ती देखाउँछ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
चुम्बकीय सेचुरेसन (Saturation) अघि DC सिरिज मोटरको टर्क आर्मेचर करेन्टसँग कसरी सम्बन्धित हुन्छ?
सही उत्तर: ख) T ∝ Ia²
सिरिज मोटरमा फिल्ड करेन्ट नै आर्मेचर करेन्ट हुने भएकाले Φ ∝ Ia, त्यसैले T ∝ ΦIa ∝ Ia²। शन्ट मोटरमा फ्लक्स स्थिर हुँदा T ∝ Ia हुन्छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
DC शन्ट मोटरको गति रेटेड गतिभन्दा माथि बढाउन सामान्यतया कुन विधि प्रयोग गरिन्छ?
सही उत्तर: ग) फिल्ड फ्लक्स नियन्त्रण (फिल्ड सर्किटमा रेजिस्टेन्स थप्ने)
फिल्ड रेजिस्टेन्स बढाउँदा फ्लक्स घट्छ र N ∝ १/Φ हुने भएकाले गति रेटेडभन्दा माथि जान्छ। आर्मेचरमा रेजिस्टेन्स थप्दा भने गति रेटेडभन्दा तल मात्र नियन्त्रण हुन्छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
यी अभ्यास प्रश्न हुन्, आधिकारिक प्रश्न होइनन्। पाठ्यक्रम, विज्ञापन र नतिजाका लागि सम्बन्धित निकायको आधिकारिक वेबसाइट हेर्नुहोस्। उत्तरमा गल्ती भेटे प्रश्नमुनिको "टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट" मा लेख्नुहोस्।
नमस्ते! पाठ्यक्रम, सामान्य ज्ञान, भाषा परीक्षा वा कुनै प्रश्नको उत्तर बुझ्न सोध्नुहोस्।
AI ले गल्ती गर्न सक्छ। महत्वपूर्ण कुरा आधिकारिक स्रोतमा जाँच्नुहोस्।