सामुदायिक वन र वन व्यवस्थापन – Community Forestry & Management MCQ
सामुदायिक वन र वन व्यवस्थापन – वन विज्ञान
Community Forestry & Management · Forestry · ३९७ प्रश्न
३९७ प्रश्न उपलब्ध। मोड छान्नुहोस्:
सामुदायिक वन र वन व्यवस्थापन: प्रश्न र उत्तर
सही लागेको विकल्पमा थिच्नुहोस्। सही भए हरियो, गलत भए रातो देखिन्छ; ३ सेकेन्डपछि सही उत्तर र व्याख्या देखिन्छ।
सही: ० / ०
-
सामुदायिक वन व्यवस्थापनमा ‘पाइप्लाइन्ड प्रणाली’ (Piped system) कहिले लागू गर्ने निर्णय कस्तो निकायले लिन्छ?
सही उत्तर: ख) सामुदायिक वन समिति
उपभोक्ता समूहले पाइप्लाइन्ड प्रणालीको कार्यान्वयनको लागि स्थानीय आवश्यकता अनुसार निर्णय लिन सक्छन्। तर, यो महत्त्वपूर्ण निर्णय सामुदायिक वन समितिले आफ्नो अधिकारिता अनुसार लिन्छ। उपभोक्ता समूहको निर्णयलाई समितिले अनुमोदन गर्न सक्छ। अन्य विकल्पहरूले यस निर्णयसँग सीधा सम्बन्धित छैनन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
सामुदायिक वन व्यवस्थापनमा 'जित-जित (Win-win)' नतिजा खोज्ने तरिकाले उपभोक्ताबीचको द्वन्द्व व्यवस्थापन गर्दा दुवै पक्षले केही-केही छाडेर बीचको बाटो रोज्ने शैलीलाई के भनिन्छ?
सही उत्तर: ख) मध्यस्थता
'मध्यस्थता' भनेको दुवै पक्षको चासो सम्बोधन गरी द्वन्द्व समाधान गर्ने तरिका हो, जहाँ दुवै पक्षले केही त्याग गर्छन्। अन्य विकल्पहरू सान्दर्भ्य छन् तर मध्यस्थता नै सही उत्तर हो।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
रोटेसन (Rotation of maximum volume production) प्रणालीमा, वार्षिक वृद्धि (I) = ५०० घन मिटर र वास्तविक मौज्दात (Ga) = २०,००० घन मिटर छ। यो पाइएको अधिकतम काठ आयतन (Maximum timber volume) कुन हुन्छ?
सही उत्तर: ख) १५,००० घन मिटर
रोटेसन प्रणालीमा, मौज्दातको आकार र वार्षिक वृद्धिले अधिकतम आयतन निर्धारण गर्छ। यस अवस्थामा, २०,०००/500= 40 र त्यो 60% ले गुणन भएर १ हुन्छ। यो विकल्प सही छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
सामुदायिक वन व्यवस्थापनमा ‘सहभागितामूलक ग्रामीण लेखाजोखा’ (PRA) विधिको विकास र प्रचारसँग सम्बन्धित मुख्य व्यक्ति कौन थिए?
सही उत्तर: क) एआई थापा
एआई थापा सामुदायिक वन व्यवस्थापनमा सक्रिय रूपमा PRA विधिको विकास र प्रचार अभियान चलाउने व्यक्ति थिए। अन्य विकल्पहरूले यस क्षेत्रमा योगदान गरिरहेका छन्, तर थापा मुख्य व्यक्ति भएकाले यो सही उत्तर हो।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
सामुदायिक वन व्यवस्थापनमा ‘प्रजा-आधारित’ (community based) व्यवस्थापनको मुख्य उद्देश्य कुन हो?
सही उत्तर: ख) पर्यावरण संरक्षण गर्ने र समुदायको आर्थिक विकासमा योगदान दिने
समुदायिक वन व्यवस्थापनले स्थानीय समुदायलाई वनको प्रयोग र व्यवस्थापनमा निर्णय लिन सशक्त बनाउँछ, जसले गर्दा पर्यावरण संरक्षण र समुदायको आर्थिक विकासमा योगदान दिन्छ। अन्य विकल्पहरू सामुदायिक वन व्यवस्थापनका उद्देश्यहरूमा आधारित हुँदैनन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
‘वनाङ्क’ (Forest Inventory) गर्दा रुखको ‘उमेर’ (Age) निर्धारण गर्नको लागि मुख्य आधार कुन हुन्छ?
सही उत्तर: ग) रुखको तनाको व्यास
वनाङ्क गर्दा रुखको तनाको व्यासलाई मुख्य आधार मानिन्छ। रुखको ऊँचाई, पातहरूको संख्या र जराको लम्बाईले उमेर निर्धारण गर्न सके पनि तनाको व्यासले सबैभन्दा सही जानकारी दिन्छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
नेपालको संविधान 2072 को अनुसार सामुदायिक वन सञ्चालनमा ‘प्रतिनिधित्व’ (Representation)को मुख्य अर्थ कुरामी हो?
सही उत्तर: ग) विभिन्न समूहबीच समानुपातिक प्रतिनिधित्व हुनु
संविधानमा सामुदायिक वन सञ्चालनमा विभिन्न समूहबीच समानुपातिक प्रतिनिधित्व हुने व्यवस्था छ। गोरखा वागूसको परिवारलाई प्राथमिकता दिननु, प्रत्येक उपभोक्ताले समान शक्ति राख्नु र वन मन्त्रालयको निर्णयअनुसार कार्य गर्नु सही हुँदैन।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
‘कुन्ती’ (Kunti) नामक समुदाय वन सञ्चालन गर्दा, ‘वनाधिकार वितरणको समस्या’ (Rights Distribution Problem) कसले प्रस्तापित गरेको छ?
सही उत्तर: घ) रोल्डो टोल्स
रोल्डो टोल्सले ‘कुन्ती’ नामक समुदाय वन सञ्चालन गर्दा वनाधिकार वितरणको समस्यालाई प्रस्तापित गरेका थिए। हर्बर्ट हन्ट, एडवर्ड शेफर्ड र विलियम मार्कोविट्जले यस विषयमा काम गरे पनि टोल्सले नै यसको मूल अवधारणा विकास गरेका हुन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
पहाड क्षेत्रमा सामुदायिक वन सञ्चालन गर्दा ‘वन सहकारी’ (Forest Cooperative) समूहको मुख्य भूमिका कुन हुँदो हो?
सही उत्तर: ख) उपभोक्ता समूह चलायमान बनाउने
‘वन सहकारी’ समूहले वनाधिकार प्राप्त गर्ने र वनको व्यवस्थापन चलायमान बनाउने मुख्य भूमिका हुन्छ। काठ उत्पादनमा ध्यान दिने र वन ऐन लागू नसाउने वातावरण बनाउने कुरा गलत छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
नेपाल सरकारले सामुदायिक वन व्यवस्थापनलाई दिने 'हरियो वन कार्यक्रम' (Green Forest Program) को प्रमुख दातृ निकाय (Donor Agency) कुन हो?
सही उत्तर: क) जापान
'हरियो वन कार्यक्रम' जापान सरकार द्वारा प्रदान गरिन्छ। यस कार्यक्रमको उद्देश्य सामुदायिक वन व्यवस्थापनलाई दिगो बनाउनुका साथै स्थानीय समुदायलाई वन संरक्षणमा सहयोग गर्नु रहेको छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
यी अभ्यास प्रश्न हुन्, आधिकारिक प्रश्न होइनन्। पाठ्यक्रम, विज्ञापन र नतिजाका लागि सम्बन्धित निकायको आधिकारिक वेबसाइट हेर्नुहोस्। उत्तरमा गल्ती भेटे प्रश्नमुनिको "टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट" मा लेख्नुहोस्।
नमस्ते! पाठ्यक्रम, सामान्य ज्ञान, भाषा परीक्षा वा कुनै प्रश्नको उत्तर बुझ्न सोध्नुहोस्।
AI ले गल्ती गर्न सक्छ। महत्वपूर्ण कुरा आधिकारिक स्रोतमा जाँच्नुहोस्।