प्रथम पत्र – शिक्षण पेशा, शिक्षा नीति र शिक्षा मनोविज्ञान
प्रथम पत्र – शिक्षण पेशा, शिक्षा नीति र शिक्षा मनोविज्ञान
TSC Paper I – Teaching Profession & Education Policy · २,६०० प्रश्न
२,६०० प्रश्न उपलब्ध। मोड छान्नुहोस्:
शिक्षण पेशा पत्र: प्रश्न र उत्तर
सही लागेको विकल्पमा थिच्नुहोस्। सही भए हरियो, गलत भए रातो देखिन्छ; ३ सेकेन्डपछि सही उत्तर र व्याख्या देखिन्छ।
सही: ० / ०
-
पियाजेको केन्द्रात्मक विकास (Constructivist Development) सिद्धान्त अनुसार, बच्चाहरूले नयाँ जानकारीलाई आफ्नो पूर्व-मौखिक स्किमा (Pre-operational Schema)सँग जोड्ने प्रक्रियालाई के भनिन्छ?
सही उत्तर: ख) समायोजन (Adaptation)
पियाजेको सिद्धान्त अनुसार, बच्चाहरूले नयाँ जानकारीलाई आफ्नो पहिलेका अनुभव र ज्ञानसँग जोड्दा स्किमाको समायोजन हुन्छ। ‘समायोजन’ (Adaptation) भनेको नयाँ जानकारीसँग जुड़ने वा पूर्व-मौखिक स्किमा मा बदल्ने प्रक्रिया हो। ‘अन्तर्दृष्टि सिकाइ’ र ‘अभिसरण’ लाई पनि पियाजेले बुवाउनु पर्दैन।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
बाल विकासको अध्ययन गर्दा, ‘क्याटेगोरिकल’ (Categorical) शब्दले के जनाउँछ?
सही उत्तर: क) बालको शारीरिक विकास
'क्याटेगोरिकल' शब्दले बालकले आफ्नो वरिपरि पर्छन् भन्दा बाहिरको संसारलाई कति छ भनेर जान्छन्, यसले बालकको संज्ञानिक अवस्था (Cognitive Stage) को वर्गीकरण गर्दछ। अन्य विकल्पहरू बालकको भावनात्मक र सामाजिक विकाससँग सम्बन्धित छन्, तर 'क्याटेगोरिकल' शब्द विशेषतः मानसिक विकासमा केन्द्रित हुन्छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
Bloomfieldको ‘शैक्षिक लक्ष्य’ सम्बद्धताको सिद्धान्त अनुसार, शिक्षणको मुख्य उद्देश्य के हो?
सही उत्तर: ग) विद्यार्थीको जीवनमा सकारात्मक मूल्य विकास गर्न मद्दत गर्नु
Bloomfieldले शैक्षिक लक्ष्यहरूलाई 'ज्ञान', 'कौशल' र 'चरित्र' मा विभाजन गरेका थिए। विद्यार्थीको चरित्र निर्माण र सामाजिक रूपमा उपयोगी बनाउने उद्देश्य यस कोटी अन्तर्गत पर्दछ। अन्य विकल्पहरू ज्ञानको मात्र वृद्धि वा वैज्ञानिक दृष्टिकोणमा केन्द्रित छन्, जबकि Bloomfieldको सिद्धान्तमा सामाजिक आवश्यकताअनुसार व्यक्तिलाई विकास गर्न जोड दिइएको छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
कक्षामा सिकाइका लागि 'लक्ष्य' (Objectives) कसरी निर्धारण गरिन्छ?
सही उत्तर: ग) शिक्षकको अनुभव र ज्ञान अनुसार
कक्षामा सिकाइका लागि ‘लक्ष्य’ निर्धारण गर्दा शिक्षकको अनुभव र ज्ञानलाई प्राथमिकता दिइन्छ। यद्यपि, पाठ्यक्रम पुस्तिकामा रहेका विषयवस्तुहरूको आधारमा पनि लक्ष्य निर्धारण गरिन्छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
'अङ्कन' (Marking) भन्ने शब्दको अर्थ के हो?
सही उत्तर: क) विद्यार्थीहरूको प्रदर्शनमाथि मूल्यांकन गरी ग्रेड दिने कार्य
‘अङ्कन’ भनेको विद्यार्थीहरूको प्रदर्शनमाथि मूल्यांकन गरी ग्रेड दिने कार्य हो। यसले विद्यार्थीहरूलाई तिनीहरूको सीप र क्षमता अनुसार मूल्याङ्कित गर्छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
मूल्याङ्कनको दृष्टिकोणले 'निरीक्षण' (Observation) भन्ने कुरालाई के भanggil?
सही उत्तर: घ) गृहकार्य मूल्यांकन
‘निरीक्षण’ भनेको विद्यार्थीहरूले कक्षामा कस्तो गतिविधि गर्छन्, कसरी सिकिरहेका छन् र तिनीहरूको प्रदर्शनलाई प्रत्यक्ष रूपमा हेरेर मूल्याङ्कलन गर्ने प्रक्रिया हो। अन्य विकल्पहरू मूल्याङ्कनका विभिन्न विधिका नभई निरीक्षणात्मक दृष्टिको हुन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
नेपालमा माध्यमिक तहको पाठ्यक्रम विकास तथा पूरक पाठ्यपुस्तक लिएर थुपैर्का परिषद् (NEPZA) ले के गर्छ?
सही उत्तर: ग) अघिल्लो पाठ्यक्रममा रहेर त्यसको पूरक सामग्री तयार गर्ने
NEPZA ले मुख्य कार्य माध्यमिक तहको पाठ्यक्रम विकास र पूरक पाठ्यपुस्तकहरू तयार पार्नु हो। अन्य विकल्पहरू पाठ्यक्रम विकासको मुख्य कार्यबाट अलग छन्। यद्यपि, NEPZA द्वारा पाठ्यक्रममा नयाँ विषयवस्तु समावेश गरिने सम्भावना पनि रहन्छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
बालबालिकामा ‘आत्मकेन्द्रितता’ (Egocentrism) देखिएको अवस्थामा, उनी अन्य बच्चाहरूको दृष्टिकोणबाट वस्तुलाई हेर्न असमर्थ हुन्छ। यो अवस्था पियाजेको अनुसार कुन विकास चरणसँग सम्बन्धित छ?
सही उत्तर: ख) चरण २: पूर्व-क्रियात्मक चरण
पियाजेको अनुसार ‘आत्मकेन्द्रितता’ (Egocentrism) पूर्व-क्रियात्मक चरणमा (२-७ वर्ष) देखिएको हुन्छ, जहाँ बच्चाले सबै अनुभवहरूलाई व्यक्तिपरक रूपमा मात्र सोच्छन्। यस चरणमा उनीहरूले आफ्नो दृष्टिकोण मात्रै सामान्य मान्छन्। मूर्त रूपी चरणमा बच्चाहरू वस्तुहरूको सापेक्षिक विशेषताहरू बारे सिक्न थाल्छन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
बाल विकासको क्रममा ‘संवेदनशील अवधि’ (Critical period) भन्ने कुराले के व्याख्या गर्दछ?
सही उत्तर: ख) एक निश्चित उमेरसम्म बच्चामा नयाँ सीपहरु सिक्न उच्च क्षमता हुन्छ
संवेदनशील अवधि भनेको कुनै विशेष उमेर समूहमा बच्चामा नयाँ सीपहरु सिक्नको लागि उच्च क्षमता हुनेगर्छ। यस अवधीमा सीपहरु ग्रहण गर्न नसके, त्यो सीप प्राप्त गर्न कतिपय कठिनाई हुन सक्छ। अन्य विकल्पहरूले यस अवधारणाको सही बुझौटा प्रस्तुत गर्दैनन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
2078 मा, एउटा माध्यमिक तहको परीक्षामा विद्यार्थीहरूले क्रमशः 50, 60, 70, 80, 90 अङ्क प्राप्त गरेका छन्। यसको मानक विचलन (Standard deviation) कति हुन्छ?
सही उत्तर: क) 10
यसमा, दिएका अङ्कहरू मध्यमान (mean) 70 बाट विचलन भएर हुन्। मानक विचलनले डेटासेटमा हरूको फैलावटको डिग्रीलाई मापन गर्दछ। यस अवस्थामा, मानक विचलन 20 हुन्छ। द्यौँ विकल्पहरू बीचको भिन्नता, प्रत्येक अङ्कको मान र मध्यमानको सापेक्षिक दूरीबाट आएको छ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
यी अभ्यास प्रश्न हुन्, आधिकारिक प्रश्न होइनन्। पाठ्यक्रम, विज्ञापन र नतिजाका लागि सम्बन्धित निकायको आधिकारिक वेबसाइट हेर्नुहोस्। उत्तरमा गल्ती भेटे प्रश्नमुनिको "टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट" मा लेख्नुहोस्।
नमस्ते! पाठ्यक्रम, सामान्य ज्ञान, भाषा परीक्षा वा कुनै प्रश्नको उत्तर बुझ्न सोध्नुहोस्।
AI ले गल्ती गर्न सक्छ। महत्वपूर्ण कुरा आधिकारिक स्रोतमा जाँच्नुहोस्।