बाल विकास र शिक्षा मनोविज्ञान – Child Development & Educational Psychology MCQ
बाल विकास र शिक्षा मनोविज्ञान – शिक्षण पेशा पत्र
Child Development & Educational Psychology · TSC Paper I – Teaching Profession & Education Policy · ५४७ प्रश्न
५४७ प्रश्न उपलब्ध। मोड छान्नुहोस्:
बाल विकास र शिक्षा मनोविज्ञान: प्रश्न र उत्तर
सही लागेको विकल्पमा थिच्नुहोस्। सही भए हरियो, गलत भए रातो देखिन्छ; ३ सेकेन्डपछि सही उत्तर र व्याख्या देखिन्छ।
सही: ० / ०
-
एक बालकले ‘पानी तातो छ’ भन्दा ‘पानी सुखद छ’ भनेर बोल्ने अवस्थालाई के भनिन्छ?
सही उत्तर: क) आत्मकेन्द्रितता
‘आत्मकेन्द्रितता' (Egocentrism) भनेको अरूको दृष्टिकोणबाट हेर्न नसक्ने अवस्था हो। यसमा बालकले केवल आफ्नो अनुभव र भावनालाई मात्र ध्यानमा राख्छ। अन्य विकल्पहरू यस अवस्थाको कारण नहुँंदा।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
बाल विकासको अध्ययन गर्दा 'स्किमा' (Schema) शब्दले के जनाउँछ?
सही उत्तर: घ) बालको विचार प्रक्रिया
'स्किमा' भनेको बच्चाले आफ्नो अनुभव र ज्ञानलाई क्रमबद्ध गरी राख्ने मानसिक ढाँचा हो। यसले बच्चालाई नयाँ जानकारी बुझ्न र त्यसलाई पहिलेका ज्ञानसँग जोड्न मद्दत गर्छ। अन्य विकल्पहरू 'स्किमा' को परिभाषाबाट भिन्न छन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
'भাবिशोन्मुखमापन' (Prognosis) भनेको के हो?
सही उत्तर: ख) बच्चाले कति समयसम्म जीवन बाँच्न सक्छ भन्ने पूर्वानुमान
'भাবिशोन्मुखमापन' भनेको बालकको भविष्यमा कस्तो अवस्था हुने भन्ने पूर्वानुमान हो, विशेष गरी बौद्धिक अपाङ्गता जस्ता अवस्थाको कारणले केति समयसम्म जीवन बाँच्न सक्छ भन्ने कुरामा केन्द्रित हुन्छ। अन्य विकल्पहरू बालको विकासको फरक आयामहरूलाई बुझ्छन्, तर 'भাবिशोन्मुखमापन' भविष्यमा हुने अवस्थाको पूर्वानुमान हो।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
पियाजेको संज्ञानात्मक विकासको चरण अनुसार, 'प्री-ऑपरेटिभ' (Pre-operational) चरणमा रहेका बच्चाहरूलाई कस्तो समस्या आउन सक्छ?
सही उत्तर: घ) समस्या समाधान गर्ने तरिकामा आत्मविश्वास नहुँंदा
'प्री-ऑपरेटिभ' चरणमा रहेका बच्चाहरूले भाषाको प्रयोगबाट सोच्छन्, तर उनीहरूमा तार्किक सोचाइ विकसित भएको हुँदैन। त्यसैले उनीहरू समस्या समाधान गर्दा आत्मविश्वासहीन हुन्छन् र केवल संकेतहरूको अर्थ लगाउन प्रयास गर्छन्। अन्य विकल्पहरू यस चरणको विशेषता नहुँंदा।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
बाल विकासमा 'आफ्नै गति' (Individual Differences) भन्ने सिद्धान्तको मुख्य आधार के हो?
सही उत्तर: क) बालको शारीरिक बनावट
बालको शारीरिक बनावट प्रत्येक बालबालिकामा भिन्न हुन्छ, जसले गर्दा उनीहरूको विकासमा पनि फरक देखिन्छ। अन्य विकल्पहरू (मानसिक क्षमता, सामाजिक वातावरण, भावनात्मक प्रतिक्रिया) केवल बालको विकासमा योगदान गर्छन्, तर 'आफ्नै गति' सिद्धान्तको मुख्य आधार शारीरिक बनावट हो।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
एक व्यक्तिलाई लामो समयसम्म कुनै विशेष काम गर्ने प्रयास गर्दा, त्यो कार्यमाथि उसको सहजता बढ्ने अनुभवको अवस्थालाई के भनिन्छ? 'हेट-रो कन्फिडिन्स' (Heat-Role Confidence) को अवधारणाले के बुझाउँछ?
सही उत्तर: ग) सहजताको भावना
हेट-रो कन्फिडिन्स भन्नानुसार, कुनै विशेष भूमिका वा कार्यमा बारम्बार अभ्यास गर्दा सहजता बढ्छ। यो विकल्प सही छ किनकि यसले 'सहजता' (Fluency) को भावनालाई बुझाउँछ। अन्य विकल्पहरू वास्तावित अवधारणाहरू हुन् ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
एरिक्सनको मनोसामाजिक विकास चरण अनुसार, शिशु (जन्मदेखि १ वर्ष) को मुख्य द्वन्द्व कुरा हो?
सही उत्तर: घ) छुटकुटा छुट्याउनु भन्दा खे遊 गर्नु
एरिक्सनको अनुसार शैशवावस्था (Infancy) मा मुख्य द्वन्द्व 'आशा बनाम निराशा' (Trust vs. Mistrust) हो। बच्चाले यदि आफ्नो आवश्यकताहरू समयमै र कुशलतापूर्वक बुझ्छ भने, ऊ विश्वास र आशाको भावना विकास गर्छ। अन्य विकल्पहरू यस चरणमा हुने द्वन्द्वहरूप्रति सही हुन् ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
'निरीक्षणकारी शिक्षा' (Observational Learning) सँग सम्बन्धित कार्ल लिङ्ज स्टर्नले के प्रतिपादन गरेको थियो?
सही उत्तर: ख) बच्चाहरू परिवेशबाट सिक्न सक्छन्
कार्ल लिङ्ज स्टर्नले निरीक्षणकारी शिक्षाको पक्षमा जोड दिए र भन्साए कि व्यक्ति देख्दा र ध्यान दिंदा अरुबाट सिक्न सक्छ। यो विकल्प सही छ जबकि अन्य विकल्पहरू यस अवधारणालाई गलत बुझ्दछन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
स्किनरले 'विस्तारित विलोपन' (Extinction) वाक्यांशको प्रयोग गर्दा के भन्यो?
सही उत्तर: ख) व्यवहारको पूर्ण समाप्तिका लागि
विस्तारित विलोपन भनेको, जब कुनै व्यवहारलाई लगातार उत्तेजित गरिएर प्रोत्साहन नभाइकन अचानक रोकियो, तब त्यो व्यवहार क्रमशः कम हुन थाल्छ। विकल्प १ सही छ किन कि यसले विस्तारै विलोपनको प्रक्रियालाई बुझाउँछ। अन्य विकल्पहरू विलोपनको मूल तत्वलाई गलत प्रस्तुत गर्दछन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
पियाजेको ज्ञानोदयवादी मनोविज्ञान अनुसार, बच्चाले नयाँ जानकारीलाई आफ्नो पहिले भन्दा फरक र स्पष्ट बनाएको अनुभव कहिले गरिन्छ?
सही उत्तर: ग) संवैधानिक विकास
ज्ञानोदय (Schema) भनेको बच्चाको दिमागमा नयाँ ज्ञान बुझ्नको लागि बनाइएको अस्थायी ढाँचा हो। आत्म-अनुभव भनेर केही पनि नभरेकाले यो विकल्प गलत छ। संवैधानिक विकास र संज्ञानात्मक पुनर्गठन जस्ता शब्दहरू ज्ञानोदय वा शchemaसँग मेल खान्छन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
यी अभ्यास प्रश्न हुन्, आधिकारिक प्रश्न होइनन्। पाठ्यक्रम, विज्ञापन र नतिजाका लागि सम्बन्धित निकायको आधिकारिक वेबसाइट हेर्नुहोस्। उत्तरमा गल्ती भेटे प्रश्नमुनिको "टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट" मा लेख्नुहोस्।
नमस्ते! पाठ्यक्रम, सामान्य ज्ञान, भाषा परीक्षा वा कुनै प्रश्नको उत्तर बुझ्न सोध्नुहोस्।
AI ले गल्ती गर्न सक्छ। महत्वपूर्ण कुरा आधिकारिक स्रोतमा जाँच्नुहोस्।