समावेशी शिक्षा र विद्यालय व्यवस्थापन – Inclusive Education & School Management MCQ
समावेशी शिक्षा र विद्यालय व्यवस्थापन – शिक्षण पेशा पत्र
Inclusive Education & School Management · TSC Paper I – Teaching Profession & Education Policy · ४०७ प्रश्न
४०७ प्रश्न उपलब्ध। मोड छान्नुहोस्:
समावेशी शिक्षा र विद्यालय व्यवस्थापन: प्रश्न र उत्तर
सही लागेको विकल्पमा थिच्नुहोस्। सही भए हरियो, गलत भए रातो देखिन्छ; ३ सेकेन्डपछि सही उत्तर र व्याख्या देखिन्छ।
सही: ० / ०
-
विद्यालय प्रशासनले विद्यालयमा समावेशी शिक्षाको प्रत्याभूतिका लागि निम्न कुरा गर्छ?
सही उत्तर: ख) विद्यालयमा अपाङ्गता भएका विद्यार्थीहरूको संख्या अनुसार मात्र आवश्यक पूर्वाधार निर्माण गरिन्छ।
विद्यालय प्रशासनले शिक्षकहरूलाई समावेशी शिक्षाका बारेमा तालिम दिँदासमेत अभिभावकहरूको सहभागिता सुनिश्चित गरिनेछ भनेर व्यवस्था गर्छन्। अन्य विकल्पहरू समावेशी शिक्षाको प्रत्याभूतिका लागि आवश्यक नभएनन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
निम्न कति अवस्थामा ‘अन्तर्निहित सिकाइ अक्षमता’ (Specific Learning Disability) भएको ठहरिने गरिन्छ?
सही उत्तर: ख) जब विद्यार्थीलाई शब्द वा भाषा बुझ्न समस्या हुन्छ।
अन्तर्निहित सिकाइ अक्षमता (Specific Learning Disability) भनेको गणितीय गणना र अङ्कसम्बन्धी अवधारणा बुझ्न विशेष कठिनाइ हुने अवस्था हो। विकल्प २, भाषा बुझ्न समस्या हुनु पनि एक प्रकारको अक्षमता हो, तर यो गणितमा केन्द्रित छैन।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
नेपालको संविधान 2072 बमोजिम विद्यालयमा अपाङ्गता भएका विद्यार्थीहरूको भर्ना गर्दा केही विशेष प्रावधान रहेका छन्?
सही उत्तर: घ) विद्यालयले विद्यार्थीको आवश्यकता अनुसार शिक्षण सामग्री र पूर्वाधार प्रदान गर्नुपर्नेछ
संविधानमा प्रत्येक विद्यालयमा कम्तीमा एक अपाङ्गता भएका विद्यार्थीको व्यवस्थापन गरिनुपर्ने प्रावधान छ। विकल्प १ गलत हो किनकि 'कम्तिमा एक' भन्ने शब्दको अर्थ स्पष्ट छैन। विकल्प २, भर्ना प्रक्रियामा अभिभावकलाई पूर्वसूचना दिनु महत्त्वपूर्ण हो, तर यो मात्र मुख्य प्रावधान होइन।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
समावेशी शिक्षाको दृष्टिकोणले कक्षामा विद्यार्थीहरूलाई समर्थन गर्न निम्न मासुले मुख्य भूमिका खेल्छन्?
सही उत्तर: ग) शिक्षक र विद्यालयमैथिको सहकर्मी
शिक्षक र विद्यालयमैथिको सहकर्मी (शिक्षक, ट्युटर, सहायक शिक्षक) विद्यार्थीहरूलाई व्यक्तिगत आवश्यकता अनुसार समर्थन गर्छन्। अन्य विकल्पहरू विद्यालयको सामान्य व्यवस्थापन वा विद्यार्थीको भावनात्मक-सामाजिक विकासमा केन्द्रित छन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
विद्यालयमा विद्यार्थीहरूबीच समावेशी वातावरण बनाउन संस्कृति, नीति र अभ्यासको स्व-समीक्षा गर्ने एउटा 'Index for Inclusion' (सन् २००८ मा स्थापना गरिएको) कुन हो?
सही उत्तर: ख) Nepal Inclusive School Assessment System
सही उत्तर 1 हो। 'Index for Inclusion' ले विद्यालयमा समावेशी वातावरणको मूल्याङ्कन गर्दछ र सुधारका लागि दिशानिर्देश प्रदान गर्दछ। यो सूचक नेपालमा स्थापना गरिएको हो। अन्य विकल्पहरूले भिन्न उद्देश्य र दायरा राख्छन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
'अपाङ्गता भएका बालबालिका' भन्दा ‘अपाङ्ग बालक’ भन्ने शब्द प्रयोग गर्दा कति समस्या हुन्छ?
सही उत्तर: ख) बालकको व्यक्तिगत पहिचान र गरिमा बढ्छ।
सही उत्तर 1 हो। 'अपाङ्गता भएका बालबालिका' भन्ने वाक्यांशले बालबालिकाको व्यक्तिगत पहिचान र गरिमा सम्मान गर्दछ, जबकि ‘अपाङ्ग बालक’ भन्दा व्यक्तिलाई पहिले प्राथमिकता दिन्छ। यसले बालबालिकाको आत्मसम्मान बनाउन मद्दत गर्दछ। अन्य विकल्पहरूले यो तथ्यलाई नबुझका छन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
विद्यालयमा समावेशी शिक्षाको दृष्टिकोणबाट विद्यार्थीलाई ‘लाटो’ वा ‘बिग्रेको’ जस्ता शब्द प्रयोग गर्दा कस्तो नकारात्मक प्रभाव परिरहेको हुन्छ?
सही उत्तर: क) विद्यार्थीको आत्मविश्वास बढ्छ र सामाजिक सम्बन्ध सुध्रिन्छ।
सही उत्तर 0 हो। 'लाटो' वा 'बिग्रेको' जस्ता शब्दहरू विद्यार्थीमा नकारात्मक भावना ल्याउँछन्, जसले गर्दा उनीहरूका लागि आत्मसम्मान कम हुन सक्छ र विद्यालयमै घुलघोल गर्न डराउन सक्छन्। गलत विकल्पहरू विद्यार्थीलाई सकारात्मक रूपमा हेर्दै हुन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
समावेशी शिक्षाको दृष्टिकोणबाट, विद्यालयमा विद्यार्थीहरूलाई समान अवसर प्रदान गर्न निम्न कुराले गर्दैन?
सही उत्तर: क) विद्यार्थीहरूबीच सामाजिक तथा भावनात्मक सम्बन्ध विकास गराउने कार्यक्रम आयोजना गर्नु
सही उत्तर हो, 'विद्यालयको पाठ्यक्रममा जति सम्भव छिटै अपाङ्गता भएका विद्यार्थीहरूको सहभागिता सुनिश्चित गर्नु'। समावेशी शिक्षाको मुख्य उद्देश्य सबै विद्यार्थीहरूलाई विद्यालयमा सहभागी बनाउनु हो, तर यसको अर्थ यो हुनु जरुरी छैन कि शिक्षकहरू तालिम लिउन् वा सामाजिक सम्बन्ध विकास गरिन। अन्य विकल्पहरू समावेशी शिक्षाका लागि आवश्यक पर्दछन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
विद्यालयमा समावेशी शिक्षाको अभ्यास गर्दा विद्यार्थीहरूबीच सामाजिक सद्भाव बढाउन र समूह गतिविधिहरू आयोजना गर्न कति सम्भावना भएको छ?
सही उत्तर: ग) ३. पर्याप्त सम्भावना छ, विद्यार्थीहरूलाई विभिन्न समूहमा काम गर्न प्रोत्साहित गर्न सकिन्छ।
सही उत्तर २ हो। समावेशी शिक्षाको मुख्य उद्देश्य नै विद्यार्थीहरूबीच सामाजिक सद्भाव स्थापित गर्नु र सामूहिक कार्यमा सहभागिता लिन हौसला दिनु हो। अन्य विकल्पहरूले यो अवधारणालाई सही तरिकाले प्रस्तुत गर्दैनन्। उदाहरणका कारण, विकल्प १ पूर्ण रूपमा सम्भावना नहुँदा अवास्तविक छ, जबकि विकल्प ४ विद्यालयको आकारसँग सीधा सम्बन्ध राख्दैन।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
विद्यालयमा समावेशी शिक्षाको अभ्यास गर्नका लागि निम्न मध्ये सेतो पट्टी मार्फत समयरेखा बनाउने योजना चार्टलाई कहिले बुझिन्छ?
सही उत्तर: क) समयक्रम योजना
समयक्रम योजना भनेको विद्यालयमा समावेशी शिक्षाको अभ्यास गर्नका लागि विभिन्न गतिविधिहरूको क्रमबद्धता र समयसारिणी बनाउन प्रयोग हुने योजना चार्ट हो। अन्य विकल्पहरूले शैक्षिक कार्ययोजना, लक्ष्यउन्मुख योजना वा कार्यक्रम तालिका जस्ता सामान्य अवधारणालाई बुँदाउँछन्, तर ‘समयक्रम योजना’ यस प्रश्नको सही उत्तर हो।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
यी अभ्यास प्रश्न हुन्, आधिकारिक प्रश्न होइनन्। पाठ्यक्रम, विज्ञापन र नतिजाका लागि सम्बन्धित निकायको आधिकारिक वेबसाइट हेर्नुहोस्। उत्तरमा गल्ती भेटे प्रश्नमुनिको "टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट" मा लेख्नुहोस्।
नमस्ते! पाठ्यक्रम, सामान्य ज्ञान, भाषा परीक्षा वा कुनै प्रश्नको उत्तर बुझ्न सोध्नुहोस्।
AI ले गल्ती गर्न सक्छ। महत्वपूर्ण कुरा आधिकारिक स्रोतमा जाँच्नुहोस्।