बाल विकास र शिक्षा मनोविज्ञान – Child Development & Educational Psychology MCQ
बाल विकास र शिक्षा मनोविज्ञान – शिक्षण पेशा पत्र
Child Development & Educational Psychology · TSC Paper I – Teaching Profession & Education Policy · ५४७ प्रश्न
५४७ प्रश्न उपलब्ध। मोड छान्नुहोस्:
बाल विकास र शिक्षा मनोविज्ञान: प्रश्न र उत्तर
सही लागेको विकल्पमा थिच्नुहोस्। सही भए हरियो, गलत भए रातो देखिन्छ; ३ सेकेन्डपछि सही उत्तर र व्याख्या देखिन्छ।
सही: ० / ०
-
ब्राउनको 'समान्यीकरण' (Assimilation) र 'सं incorporación' (Accommodation) प्रक्रियाले के व्याख्या गर्छ?
सही उत्तर: ख) संज्ञानात्मक विकास
ब्राउनको ‘समान्यीकरण’ (assimilation) र ‘सं incorporación’ (accommodation) प्रक्रियाले संज्ञानात्मक विकासलाई बुँदै छन्। पहिले, नयाँ जानकारी विद्यमान ज्ञानसँग तुलना गरिन्छ (समान्यीकरण), र यदि यो मिल्ना नभैयसै, तो त्यस अनुसार विद्यमान ज्ञानमा परिवर्तन गरिन्छ (incorporación)।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
‘कुण्डलाकार पाठ्यक्रम’ (Spiral Curriculum) शिक्षण शैलीमा, शिक्षकले कुनै विषयलाई विभिन्न तहमा र बारम्बार दोहोर्याएर प्रस्तुत गर्छन्। यस किसिमको पाठ्यक्रमको मुख्य उद्देश्य के हुन्छ?
सही उत्तर: ग) सबै तहमा समान ज्ञान स्थापित गर्नु
कुण्डलाकार पाठ्यक्रमको मुख्य उद्देश्य सबै तहमा समान ज्ञान स्थापित गर्नु हुन्छ। यसले विद्यार्थीहरूलाई विषयवस्तुलाई विभिन्न स्तरमा बुझ्न मद्दत गर्दछ, र सिकेको ज्ञानलाई सम्झन सजिलो बनाउँछ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
फ्रायडको मनोविश्लेषणात्मक सिद्धांत अनुसार, ‘इड’ (Id) व्यक्तित्वको कुन भाग हो, जो पूर्ण सुख र टापुँदरालाई खोज्छ?
सही उत्तर: क) ईच्छा
‘इच्छा’ (id) फ्रायडको मनोविश्लेषणात्मक सिद्धांत अनुसार, ‘इड’ व्यक्तित्वको भाग हो, जसले तत्कालै सुख खोज्छ र टापुँदरालाई अस्वीकार गर्छ। अन्य विकल्पहरू फ्रायडको मनोविश्लेषणको फरक भिन्न भाग वा प्रक्रियाहरूलाई बुँदै छन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
पियाजेको संज्ञानात्मक विकासको चरण अनुसार, करिब ४ देखि ५ वर्षे बच्चाहरूले कुनै वस्तुलाई केही विशेष उद्देश्य लागि मात्र प्रयोग गर्ने प्रवृत्ति देखाउँछन्, जस्तै, एउटा बोतललाई दूध नपाइएसम्म खेलेर आनन्दित नहुँदा, यसलाई ब्याकग्रౌन्डคอนसेप्ट (Background Concept) भनिन्छ। यहाँ ‘ब्याकग्रౌन्ड’ शब्दले के बुचो?
सही उत्तर: ग) वस्तुको प्रयोग
‘ब्याकग्रौन्ड’ (Background) शब्दले वस्तुको प्रयोगको लागि आवश्यक पर्ने आधारभूत ज्ञान वा अवधारणालाई बुचो। यो पियाजेको संज्ञानात्मक विकासको चरणमा, बच्चाले वस्तुहरूलाई उनीहरूको उद्देश्य अनुसार जान्छन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
बाल विकासको क्रममा ‘सिरिअल डिभेलपमेन्ट’ (Serial Development) भन्ने सिद्धान्त अनुसार, यदि बच्चाले ठूला वस्तुहरू समात्न थाले र त्यसलाई आफ्नो मुखमा पुर्याउन थाले, तर यसरी वस्तुहरू डुबाउने प्रयास गर्छ, भने यसलाई के भनिन्छ?
सही उत्तर: ख) अन्वेषण
यो ‘उन्नति’ (Exploration) हो। सिरिअल डिभेलपमेन्ट अनुसार, बच्चाले आफ्नो शारीरिक क्षमताहरू क्रमशः विकसित गर्छ र त्यसको अन्वेषण गर्छ। अन्य विकल्पहरूले बच्चाको भावनात्मक वा मानसिक विकासलाई बुँदै छन्।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
बालकहरूबीच सामाजिक अन्तरक्रिया बढ्दा ‘आत्मकेन्द्रितता’ (Egocentrism) सँग सम्बन्धित कुरा पियाजेको के अनुसार छ?
सही उत्तर: ग) (c) केवल आफ्नो दृष्टिकोणबाट मात्र वास्तविकता बुझिन्छ।
पियाजेको केन्द्रीतता चरण (Preoperational stage) मा, बच्चालाई केवल आफ्नै दृष्टान्त र भावनाले मात्र विश्वलाई बुझ्छ भन्ने विश्वास हुन्छ। अन्य व्यक्तिहरूको दृष्टिकोणमाथि सोच्न सक्दैनन्। (a) विश्लेषण क्षमता विकासोन्मुख हुन्छ तर त्यो आत्मकेन्द्रितताको कारणले हुँदैन। (b) वस्तुले अनुभूति गर्ने क्षमता सँग सम्बन्धित छैन। (d) सामाजिक नियमहरू सिक्न थाल्ने कुरा यो चरणमा लागू हुँदैन।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
बाल विकासको क्रममा पियाजेले पहिलो चरणको वर्णन गरेको छ, जसलाई प्रायः ‘संवेदी क्रियात्मक’ (Sensorimotor) चरण भनिन्छ। यस चरणमा शिशुको मुख्य गतिविधि कस्तो हुन्छ?
सही उत्तर: क) संवेद्य अनुभवहरूबाट ज्ञान प्राप्त गर्ने
पियाजेले यस चरणलाई संवेदी अनुभवहरू र शारीरिक क्रियाकलापहरु मार्फत ज्ञान प्राप्त गर्ने अवधि भनेको थियो। अन्य विकल्पहरू शिशुको विकासको अर्को चरणमा सम्बन्धित छन्, जस्तै, वस्तुहरूको नाम जान्न सिक्दा वा आकारहरू जोड्दा।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
मास्लोको आवश्यकता क्रम अनुसार, मानव जीवनमा सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण आवश्यकता कस्तो हुन्छ?
सही उत्तर: घ) (d) बौद्धिक आवश्यकताहरू (ज्ञान, बुझाइ आदि)
मास्लोको आवश्यकता क्रम अनुसार, आत्म-सम्मान र व्यक्तित्व विकासको आवश्यकता सबैभन्दा माथिल्लो तह हो। यसले व्यक्तिलाई आफ्नो क्षमतालाई पहिचान गर्न र जीवनमा सफल हुन मद्दत गर्दछ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
पियाजेको संज्ञानात्मक विकास चरणको 'प्रयोगात्मक' चरणमा, बालहरू मुख्य रूपमा केमा ध्यान केन्द्रित गर्छन्?
सही उत्तर: ख) (b) मूर्त वस्तुहरूलाई अनुकरण गर्ने र प्रयोग गर्ने कार्य
पियाजेको संज्ञानात्मक विकास चरणको 'प्रयोगात्मक' चरणमा, बालहरू मूर्त वस्तुहरूलाई अनुकरण गर्ने र प्रयोग गर्ने कार्यमा ध्यान केन्द्रित गर्छन्। यसले उनीहरूबीच व्यावहारिक बुझाइ स्थापित गर्न मद्दत गर्दछ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
-
एकै समयमा फरक-फरक उमेर समूहका बालबालिकाको विकासको अध्ययन गर्ने विधाहरू कहिले प्रयोग गरिन्छ?
सही उत्तर: ख) (b) तुलनात्मक विकासको अध्ययन
एकै समयमा फरक-फरक उमेर समूहका बालबालिकाको विकासको अध्ययन गर्ने विधाहरू तुलनात्मक विकासको अध्ययन मापदण्ड हो। यसले विभिन्न उमेर समूहबीचको विकासको भिन्नतालाई बुझ्न मद्दत गर्दछ।
💬 टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट (०)
यी अभ्यास प्रश्न हुन्, आधिकारिक प्रश्न होइनन्। पाठ्यक्रम, विज्ञापन र नतिजाका लागि सम्बन्धित निकायको आधिकारिक वेबसाइट हेर्नुहोस्। उत्तरमा गल्ती भेटे प्रश्नमुनिको "टिप्पणी / गल्ती रिपोर्ट" मा लेख्नुहोस्।
नमस्ते! पाठ्यक्रम, सामान्य ज्ञान, भाषा परीक्षा वा कुनै प्रश्नको उत्तर बुझ्न सोध्नुहोस्।
AI ले गल्ती गर्न सक्छ। महत्वपूर्ण कुरा आधिकारिक स्रोतमा जाँच्नुहोस्।